|   4 Mayıs 2020

Hemoroid Hastalığında Kime, Nasıl Tedavi?

Hemoroid hastalığı sıklıkla anal bölgede kaşıntı, dışkılama sırasında ya da ıkınma ile kanama, bu bölgenin temizliği esnasında ele gelen şişlik şikayetleri ile polikliniklere başvurmakta. Unutulmamalı ki şikayetleri olsa dahi hemoroid hastalarının % 10'undan daha azı cerrahi tedavi gerektirmekte.

Çoğu hasta ameliyat dışı tedaviye yanıt verir ve cerrahi bir prosedür gerektirmez. Bir hastada şikayet veren ele gelen şişlik, kombine iç ve dış hemoroidler ve / veya 3.-4. derece hemoroid hastalığı, sarkması varsa, hemoroidektomi veya hemoroidal dokunun cerrahi olarak çıkarılması düşünülebilir. Hemoroidektomi semptomların giderilmesinde oldukça etkilidir ve önemli bir nüks görülmesi nadirdir. Bununla birlikte, ofis prosedürlerinden çok daha fazla ağrı olmakta, ameliyat sonrası gaz-gaita kaçırma, anal stenoz (darlık) riski gibi komplikasyon riski bulunmaktadır. 
 

Rektal kanama ile gelen hemoroid hastalarına kolonoskopi yapılmalı mı?


Sıklıkla hemoroid kaynaklı kanaması olan hastaların en büyük çekincesi altta kanser gibi kötü bir hastalığın çıkma olasılığıdır. Özellikle >45 yaş, ailede kanser öyküsü, dışkılama alışkanlığında değişiklik, anemi varlığı, nedensiz kilo kaybı gibi durumların varlığı kolonoskopi işlemini yani bağırsağın tamamının endoskop ile görülmesin gerektirmektedir. Risk grubunda olmaya hastalara bağırsağın son 20-25cm lik kısmına endoskopik olarak bakılması sıklıkla yeterli olamktadır. Hasta acil şartlarda ameliyat edilmişse de cerrahi sonrası 1-1.5 ay sonra bu işlemlerin yapılmasında fayda vardır.


Hemoroid hastalığında temel prensipler dışkılama alışkanlığını düzenleme, tuvalet davranış eğitimi, sebze-meyve ağırlıklı beslenme, posa takviyesi (15-20gr/gün), sıcak duş uygulamaları (5dak./gün 2- 3 kez) gibi önleyici yöntemleri içermektedir. Bu şekilde hastaların şikayetlerinin %80 oranında azaldığı ya da kaybolduğu çalışmalarda gösterilmiştir. 

 

Peki o zaman ne hemoroid hastalığı müdahale gerektirir? Hangi yöntem üstündür? 


Tüm konservatif yöntemler ve tedavilere rağmen hastanın şikayetleri devam ediyor, günlük aktivitelerini olumsuz etkiliyor ise özellikle kanamaya bağlı derin anemi gelişmiş bu da çabuk yorulma, halsizlik gibi durumlara yol açıyorsa müdahale edilmesi zamanı gelmiştir. 

 

Hangi yöntemi seçmeliyim? Ben mi yoksa doktorum mu uygulanacak yönteme karar verecek?

 

Hemoroid hastalığında başlangıç olarak ofis prosedürleri olarak ifade edilen lastik band ligasyonu, infrared, skleroterapi gibi yöntemler anestezi ihtiyacı gerektirmeden, proktoloji ünitesinde,hastanede yatmasını gerektirmeyen, ayaktan, ağrısız olarak uygulanabilir yöntemlerdir. Burada hastanın kan sulandırıcıları kullanması durumunda özelikle band ligasyonu gibi yöntemlerin kullanılması uygun olmayacaktır. Tabiki bu prosedürlere sıcak duş uygulaması, tuvalet alışkanlığını düzenleme, diet, posa takviyesi gibi temel prensiplerin eklenmesi unutulmamalıdır. 


Hemoroid hastalığı cerrahisi yıllardır tartışılmakta, hasta ve hekimler tarafından sıklıkla kötü tecrübelerin paylaşılması ile çözümsüz olarak kabul edilmekte ve bu nedenle hastaların alternatif tedavi yöntemleri aramasına ki bunların sonucunda da istenmeyen durumların ortaya çıkmasının kaçınılmaz olmasına neden olmaktadır. Endüstri de buradan yola çıkarak klasik hemoroidektomi (pake çıkarılması) yöntemlerinde uygulanan enerji kaynaklarını sürekli geliştirerek daha az doku yaralanması meydana getirmeyi hedeflemektedir. Benzer şekilde hastalıklı ya da sarkan pakelerin/yastıkçıkların çıkarılmadan stapler ile asılması, hemoroid pakesini besleyen damarların bağlanması, lazer ile mühürlenmesi gibi daha inovatif teknikler geliştirilmektedir. Amaç hastaya en az hasar oluşturarak, ameliyat sonrası özellikle dışkılama sonrası acı çekmesini engellemek, mevcut şikayetlerinden hızla kurtulmasını, günlük yaşantısına süratle dönebilmesini sağlamaktır.


Hangi cerrahi yöntemler var, nasıl öğrenebilirim?


Hemoroidektomi, hemoroidleri çıkarmak için çeşitli farklı teknikler ve aletler kullanılarak yapılabilir. Temel olarak, fazla hemoroidal doku çıkarılır ve ortaya çıkan yara dikişle kapatılabilir veya açık bırakılabilir. Bu cerrahi teknikte ses dalgaları ile çalışan cihazlar (ultrasonik disektör) ya da damar mühürleyici (LigaSure) cihazları da kullanılmaktadır. Hemoroidektomi ameliyathane şartlarında yapılır, uygulama sırasında bölgesel (spinal ya da kombine) ya da genel anestezi tercih edilmektedir. 


Hemoroid damarının bağlanması kısaca HAL olarak isimlendirilen bu yöntemde doku ya da hemoroid pakesi çıkarılmaksızın sadece hastalıklı dokunun arterinin bağlanması ile uygulanan yöntem olmakta, hastaların ameliyat sonrası ağrı şikayetleri olmamakta, inkontinens/anal darlık gibi istenmeyen yan etkiler oluşmamaktadır.


Zımba/stapler kullanılarak yapılan yine hemoroid dokusu çıkarılması gerektirmeyen PPH yöntemi ise anal girimden dışarı çıkan tüm paklerin topluca yukarı asılmasını hedeflemektedir. Uzun dönem sonuçları çok yüz güldürücü olamasa da hala tedavi seçenekleri arasında yer almaktadır.
 

Hastalar tarafından en çok merak edilen yöntem L A Z E R ile hemoroid ablasyonu / mühürlenmesi


Bu yöntemde de amaç dokulara en az ısı hasarı/yaralanmasını oluşturmka ve de hastalıklı dokuyu söndürmek. Özellikle geliştirilen cihazların etkinliği daha da hissedilir olmakta. Kısaca LAH olarak adlandırılan bu yöntem hemoroidler lazer ile mühürlenmekte. Hem sarkmaları engellenmekte hem de şişlikleri ortadan kaldırılmaktadır. Diğer yöntemlere üstünlüğü daha az ağrı, hızla işe dönüş süresin daha kısa olmasıdır. Bir nevi bu yöntem ofis prosedürlerinin lazer ile uygulanmış halidir. Tıbbi adıyla ofis yöntemleri mukozal fiksasyon/sabitleme yöntemleri iken LAH submukozal fiksasyon/sabitleme olarak adlandırılmaktadır.


Tüm cerrahi seçenekler cerrahın repertuarında olmalıdır. Hastaya göre cerrah uygun cerrahi yönteme karar vermeli, bunun da olumlu/olumsuz etkilerini hasta ile paylaşmalıdır. Ameliyat sonrası yaşam biçimi değişiklikleri, tuvalet ve diet alışkanlıkları gibi davranış eğitimlerinin verilmesi sürecin daha hızlı atlatılmasında yardımcı olacaktır. Uygulamalar sonrası hastalar yakından takip edilmeli, düzenli teletıp uygulamaları ile izlenmelidir. 


Hemoroid hastalığı ile ilgili tedavi yöntemleri her zaman gündemdeki yerini almakta sosyal medyada ya da internet ortamında en çok araştırılan hastalıklar arasında yer bulmaktadır. Özellikle bu konuda yapılan bilimsel toplantılar da hem bu konu ile ilgilenen cerrahların, günlük pratiğinde sık gören aile hekimlerinin, gastroenterologların ve hatta hastaların ilgisini çekmektedir. Türk Kolon ve Rektum Cerrahisi (TKRCD) tarafından düzenlenen proktolojik hastalıklar webinar serisinin ilki olan bu programda da hemoroid hastalığına uygulanan yöntemler cerrahi video sunumları ile konunun uzmanları ile tartışılacak, bilgiler güncellenecektir.  

 

 

Diğer Yazılar

Karın Ağrısı Önemli Bağırsak Hastalıklarının ...

Hemen hemen herkes hayatının bir döneminde karın ağrısı...

19 Ekim 2018
DEVAMI

Trans Yağlarla Dolu Bu 10 Gıdadan Kaçının

Trans yağ; doymamış yağ asitlerine ”hidrojenasyon” olarak...

21 Ocak 2018
DEVAMI

Hemoroidinizi Fark Etmenizi Sağlayacak 7 Küçük Beli...

Her dört yetişkinin üçünde görülen hemoroid, anüste şişmiş...

12 Kasım 2018
DEVAMI